Türkiye'nin orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatı, yılın ilk dokuz ayında 86,4 milyar dolara ulaştı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden Anadolu Ajansı'nın derlediği bilgilere göre bu tutar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7 artışa işaret ediyor. Toplamın büyük bölümünü otomotiv, kimya, elektrikli teçhizat ve makine gibi orta-yüksek teknolojili sektörler oluştururken, bilgisayar-elektronik, hava ve uzay araçları ile ilaç sektörlerini kapsayan yüksek teknoloji ihracatı 7,4 milyar dolar oldu.
5N1K: Haberin özeti
- Ne oldu? Türkiye'nin orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatı ocak-eylül döneminde yüzde 7 artışla 86,4 milyar dolara çıktı.
- Kim? Veriler TÜİK'e ait; derleme Anadolu Ajansı tarafından yapıldı.
- Nerede? Türkiye'nin dünya geneline yaptığı ihracat.
- Ne zaman? 2026 yılının ocak-eylül dönemi; haber 1 Kasım 2026'da yayımlandı.
- Nasıl? İhracat, imalat sanayi sektörlerinin teknoloji yoğunluğuna göre sınıflandırılmasıyla yüksek ve orta-yüksek teknoloji grupları altında toplandı.
- Neden önemli? Teknoloji yoğun ürünler birim başına daha yüksek katma değer sağlıyor; bu kalemlerdeki artış ihracatın niteliğine dair önemli bir gösterge.
Orta-yüksek teknolojide otomotiv başı çekiyor
Verilere göre orta-yüksek teknolojili ürün ihracatı ocak-eylül döneminde yüzde 7,1 artışla 79 milyar dolar oldu. Bu grup, toplam 86,4 milyar dolarlık teknoloji yoğun ihracatın yaklaşık yüzde 91'ini oluşturuyor. Grubun içinde en büyük kalem motorlu kara taşıtları oldu: Otomotiv ihracatı 29,2 milyar dolarla orta-yüksek teknoloji ihracatının yaklaşık üçte birinden fazlasını tek başına karşıladı.
Otomotivi 15,7 milyar dolarla kimyasallar ve kimyasal ürünler, 15,1 milyar dolarla elektrikli teçhizat ve 14,1 milyar dolarla başka yerde sınıflandırılmamış makine ve ekipmanlar izledi. Silah ve mühimmat ihracatı 3,4 milyar dolar, tıbbi ve dişçilik araç-gereçleri 818 milyon dolar, gemi ve tekneler hariç hava ve uzay taşıtlarına ilişkin makineler ile diğer ulaşım araçları ise 664 milyon dolar olarak kaydedildi.
Yüksek teknolojide elektronik, havacılık ve ilaç
Yüksek teknolojili ürün ihracatı, geçen yılın aynı dönemindeki 6,9 milyar dolardan 7,4 milyar dolara yükseldi. AA'nın verdiği bilgiye göre bu gruptaki artış oranı yüzde 6,3 oldu. Grubun en büyük kalemi 3 milyar dolarla bilgisayar, elektronik ve optik ürünler olurken, hava ve uzay taşıtları 2,5 milyar dolar, temel eczacılık ürünleri ve tıbbi, kimyasal ve botanik ürünler ise 1,9 milyar dolar ihracat gerçekleştirdi.
Yüksek teknoloji grubunun toplam teknoloji yoğun ihracat içindeki payı yaklaşık yüzde 8,6 düzeyinde kalıyor. Bu tablo, Türkiye'nin teknoloji yoğun ihracatında ağırlığın hâlâ orta-yüksek teknoloji sektörlerinde, özellikle otomotivde olduğunu gösteriyor.
On iki yılda iki katından fazla
Uzun dönemli seriye bakıldığında teknoloji yoğun ihracattaki yükseliş daha belirgin hâle geliyor. AA'nın derlediği yıllık verilere göre orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatı 2013'te 53,1 milyar dolardı. Bu rakam 2017'de 60,1 milyar dolara, 2021'de 77,4 milyar dolara, 2022'de 88,7 milyar dolara ve 2023'te 97,3 milyar dolara çıktı. 2024'te ilk kez 100 milyar doları aşarak 101,1 milyar dolar olan teknoloji yoğun ihracat, 2025'te 111,9 milyar dolarla rekor kırdı. Böylece 2013-2025 döneminde yıllık tutar iki katının üzerine çıkmış oldu.
Yılın ilk dokuz ayındaki yüzde 7'lik artış hızının son çeyrekte de korunması hâlinde, 2026 yılı toplamının 2025'teki rekor seviyenin üzerine çıkması mümkün görünüyor. Ancak yıl sonu tablosu, özellikle otomotivde Avrupa talebinin seyrine ve küresel ticarette korumacılık eğilimlerine bağlı olacak.
Teknoloji sınıflaması nasıl yapılıyor?
Bu tür istatistiklerde imalat sanayi sektörleri, uluslararası ölçekte kabul gören ve Ar-Ge yoğunluğunu esas alan bir sınıflamayla yüksek, orta-yüksek, orta-düşük ve düşük teknoloji grupları altında toplanıyor. Yüksek teknoloji grubunda ilaç, bilgisayar-elektronik-optik ürünler ve hava-uzay taşıtları yer alırken; orta-yüksek teknoloji grubu kimya, elektrikli teçhizat, makine, motorlu kara taşıtları, silah-mühimmat ve tıbbi cihazlar gibi sektörleri kapsıyor. Bir ülkenin ihracatında bu iki grubun payının artması, genellikle üretim yapısının daha fazla mühendislik, tasarım ve Ar-Ge içerdiği şeklinde yorumlanıyor.
AA'nın haberinde, teknoloji yoğun ihracattaki büyümenin teknolojik üretimin artırılmasını önceleyen politikaların bir yansıması olduğu vurgulandı. Silah ve mühimmat ile hava ve uzay taşıtları gibi kalemlerin listede ayrı başlıklar hâlinde yer alması, savunma ve havacılık sanayisinin ihracattaki ağırlığının da izlenebilir hâle geldiğini gösteriyor.
Sık sorulan sorular
Kritik teknoloji ihracatı ne kadar oldu?
Türkiye'nin orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatı 2026'nın ilk dokuz ayında 86,4 milyar dolar oldu; artış yüzde 7.
En çok ihracat hangi sektörde yapıldı?
Orta-yüksek teknoloji grubunda motorlu kara taşıtları 29,2 milyar dolarla ilk sırada yer aldı.
Yüksek teknoloji ihracatı ne kadar?
Yüksek teknolojili ürün ihracatı 6,9 milyar dolardan 7,4 milyar dolara yükseldi; en büyük kalem 3 milyar dolarla bilgisayar, elektronik ve optik ürünler.
2025 yılında teknoloji yoğun ihracat ne kadardı?
AA'nın derlediği verilere göre 2025'te 111,9 milyar dolar ile rekor seviyede gerçekleşti.
Veriler nereden geliyor?
Rakamlar TÜİK dış ticaret verilerine dayanıyor ve Anadolu Ajansı tarafından derlendi.
Kaynaklar
- Anadolu Ajansı: Türkiye'nin 'kritik teknoloji' ihracatı 9 ayda 86,4 milyar doları buldu
- TÜİK Veri Portalı: Dış Ticaret İstatistikleri
Görsel temsilîdir: Wikimedia Commons (CC0 1.0).
